API

API (Uygulama Programlama Arayüzü), farklı yazılımların birbiriyle konuşmasını, veri alıp vermesini sağlayan bir tür tercüman veya sipariş defteridir. Bu sayede uygulamalar, birbirlerinin özelliklerini kendi içlerinde kullanabilir.

Diyelim ki bir restorandasın ve mutfaktan bir yemek istiyorsun. Sen (senin uygulaman) garsona (API) siparişini veriyorsun. Garson da bu siparişi mutfağa (diğer yazılımın sunucusu) iletiyor. Mutfak yemeği hazırlayıp garsona veriyor, garson da yemeği sana getiriyor. İşte API de tam olarak böyle çalışıyor; senin uygulamanın başka bir servisten veri istemesini veya bir işlem yapmasını sağlıyor, sonra da cevabı sana geri getiriyor. Yani bir nevi iki yazılım arasında standart bir iletişim protokolü belirliyor.

Kendi web sitene ChatGPT'nin sohbet özelliğini eklemek istersen, ChatGPT'nin API'sini kullanırsın. Böylece müşterilerin senin sitenden ayrılmadan sorularına otomatik cevaplar alabilir. Ya da bir Trendyol satıcısıysan ve stoklarını veya siparişlerini kendi muhasebe programına otomatik aktarmak istiyorsan, Trendyol'un API'si sayesinde bu iki sistemi birbirine bağlayabilirsin. Hatta bir e-ticaret sitesi kurduğunda, müşterilerinin kredi kartıyla ödeme yapması için kendi sistemini kurmak yerine, bir bankanın veya ödeme kuruluşunun (iyzico, PayTR gibi) API'sini kullanarak bu özelliği kolayca sitene eklersin.

API'yi bazen tüm o servisin kendisiyle karıştırabilirsin. Oysa API, servisin sadece belirli bir kısmına, yani senin ihtiyacın olan verilere veya fonksiyonlara ulaşmanı sağlayan bir kapıdır. Örneğin, Google Haritalar'ın API'si sana sadece harita verilerini sunar, tüm Google Haritalar uygulamasını değil. Sen o veriyi alıp kendi uygulamanın içine yerleştirirsin. Yani API, bir uygulamanın görünen yüzü veya kullanıcı arayüzü değildir, arka plandaki iletişim kanalıdır.

Aslında birçoğumuz farkında olmadan API'leri her gün kullanıyoruz. Bir uygulamaya Google hesabınla giriş yaptığında veya bir web sitesinde hava durumu widget'ı gördüğünde, arka planda bir API çalışıyor demektir. Kendi işin için bir otomasyon kurmayı düşünüyorsan, kullandığın servislerin (muhasebe programı, e-ticaret platformu vb.) API desteği olup olmadığını araştırarak başlayabilirsin.

Tüm terimler